علاقه‌مند کردن کودکان به ورزش

شرکت کودکان در بازيهاي گروهي به افزايش اعتماد به نفس، تقويت روحيه همکاري و سلامت عمومي آنها منجر مي‌شود اما بعضي کودکان به ورزش و تحرک جسمي علاقه کمي دارند. بهترين راه حل براي اين مسئله اين است که والدين علت علاقه‌مند نبودن کودک خود را دريابند. بايد در مرحله اول مستقيما با او صحبت کنيد وبه او بفهمانيد راه حلي براي اين کار وجود دارد.
شناخت دلايل عدم تمايل کودکان به ورزش مي‌تواند به شما کمک کند تا سريعتر به راه حل برسيد.

بعضي از اين دلايل به شرح زير است:
عدم شکل‌گيري مهارتهاي ضروري کودک: بسياري از بازيها و ورزشها براي کودکان پيش از دبستان، مناسب سن آنها نيست. چون اغلب آنها از نظر توانايي فيزيکي، دامنه تمرکز و توان يادگيري قوانين بازي رشد کافي نکرده‌اند. به اين ترتيب به دليل ناکام ماندن درانجام بازي صحيح از سوي همسالان طرد و از فعاليت جسمي متنفر مي‌شوند.
دراينگونه موارد والدين مي‌توانند اين بازيها را در منزل با کودک انجام بدهند و او را تشويق کنند. او فارغ از نگاه همسالان باتشويق شما به سرعت قواعد بازي را فرا مي‌گيرد و در محيطي امن به بروز تواناييهاي خود علاقه‌مند مي‌شود. ادامه اين کار به افزايش تمايل او به ورزش کردن منجر مي‌شود.

برد و باخت
کودکان دبستاني که به ورزش کردن علاقه ندارند، اغلب از ديدن باخت همسالان خود در يک بازي عصبي و حتي شوکه مي‌شوند.
آنها برد و باخت و تحمل باخت را بدترين جنبه ورزش و بازي مي‌دانند و از آن تا جايي که بتوانند کناره مي‌گيرند. دراين گونه مواقع والدين بهتر است به ثبت‌نام کودکانشان در کلاسهاي ورزشي اقدام کنند.
ورزشهاي غيررقابتي و انفرادي اولين گام است. دراين مورد مي‌توان به شنا و ژيمناستيک اشاره کرد.
به خاطر داشته باشيد هرچه سن کودک بالاتر مي‌رود، جنبه‌هاي رقابتي ورزش براي او اهميت بيشتري پيدا مي‌کند به شرط اينکه قبل از آن علاقه به ورزش در او ريشه دوانده باشد.
اغلب بچه‌ها تا سن 11 و 12 سالگي به ورزشهاي رقابتي علاقه‌ نشان نمي‌دهند.

ترس از حضور در تيم ورزشي:
اگر کودک شما خجالتي است و يا اعتماد به نفس کافي ندارد، احتمالا به دليل ترس از رقابت با همسالان وحضور در يک تيم، از فعاليت گروهي طفره مي‌رود.
بسياري از کودکان در اين مرحله نسبت به واکنش مربيان، والدين و همسالان خود حساس هستند و احساس نگراني مي‌کنند. شما بايد به کودک بفهمانيد که نمي‌خواهيد او ورزشکار حرفه‌اي شود بلکه هدف سرگرم شدن و حفظ سلامتي است.


انتخاب ورزش مناسب:
دليل عدم تمايل کودکان اغلب انتخاب ورزش نامناسب توسط والدين است.
به او اصرار نکنيد که به شنا، دو و يا دوچرخه‌سواري ادامه دهد.
بگذاريد خود او پس از امتحان کردن چند ورزش، يکي را انتخاب کند.


ورزش برای کودکان

ورزش یکی از مهمترین بخشهای زندگی و یکی از اصلی ترین روشهای حفظ سلامتی درتمام سنین به شمار میرود. بیشتر افرادی که از دوران کودکی به فعالیت و ورزش عادت می کنند، در سنین بزرگسالی نیز، علی رغم مشغله و نوع کار خود، زمانی را به ورزش اختصاص خواهند داد. ورزشهای همراه با بازی، بهترین روش برای تبدیل کردن تمرینهای بدنی به کاری مفرح است.

اهمیت پرداختن به بازیهای ورزشی برای کودکان
پرداختن به ورزش میتواند

• آمادگی جسمانی را افزایش دهد.
• کسب مهارت و موفقیت اعتماد به نفس شخص را افزایش میدهد.
• به کودکان می آموزد که چگونه محرکهای آنی را در خود کنترل کنند - که این توانایی نه تنها در ورزش که در مناسبات اجنماعی نیز مفید خواهد بود.
• به یافتن دوستان تازه کمک میکند.
• در کشف علایق و شیوه صحیح زندگی به کودک کمک میکند.
• به کودک می آموزد که قوانین را رعایت کرده و منصفانه عمل کند.
• کنار آمدن با پیروزی و شکست را به او می آموزد.

یک نکته مهم دیگر اینکه چاقی مفرط در سراسر جهان به یک معضل اجتماعی تبدیل شده است. افرادی که اضافه وزن داشته یا بیش از حد چاق هستند، با مشکلات متعدد سلامتی روبرو خواهند شد. اینکه کودکان از سنین کمتر به کشف لذت ورزش و بازیهای ورزشی پی ببرند و کمتر به انجام بازیهای کم تحرک یا بی تحرک (مانند بازی با کامپیوتر) بپردازند، در آینده نیز سالم و تندرست خواهند بود.

پرداختن به ورزش
کارشناسان ورزش و روانشناسی کودک توصیه میکنند که کودکان تا قبل از رسیدن به سن 8 تا 10 سالگی نباید در ورزشهای رقابتی سازمان یافته – که در آن امتیاز محاسبه میشود و به خصوص بزرگسالان در اجرای آن نقش دارند - شرکت کنند. زیرا اگر کودکان قبل از رسیدن به سنی که از نظر احساسی و فیزیکی آماده شده باشند به ورزشهای رقابتی بپردازند، احتمال اینکه فشار روانی دوران تمرین و زمان مسابقه و همچنین یاس ناشی از باخت تاثیرات ناگواری بر آنان بگذارد بسیار زیاد است و میتواند به کنار گذاشتن دائمی ورزش منتهی شود.

کودکان کم سال
• کودکان زیر 8 سال باید در بازی، کشف و یادگیری مهارتهایی که از طریق پرتاب کردن و گرفتن، ضربه زدن به توپ، بالا و پایین پریدن، دویدن و شنا کردن حاصل میشود، کاملا آزادانه رفتار کنند و این مهارتها را به شادی بخش ترین روش بیاموزند.

• واضح است که آموختن این موارد به آنها کمک میکند تا با اعتماد به نفس بیشتر وارد مرحله بعد شوند.

• والدین میتوانند نقش مهمی در بازی با کودکان ایفا کنند. به یاد داشته باشید که کودکان قبل از اینکه مفاهیم برد و باخت را بیاموزند، به تمرین فراوان احتیاج دارند.

8 تا 10 سال
• کودکان 8 تا 10 ساله، بسته به میزان رشد خود میتوانند در مسابقات سازمان یافته شرکت کنند. (مانند مسابقات داخلی در مدارس)

• آنها هنوز برای توسعه مهارتهای خود به کمک نیاز دارند و باید کنارآمدن با ناامیدی و شکست را بیاموزند.

• کودکانی که بیشتر اوقات بازنده هستند بیش از دیگران مستعد کنار گذاشتن ورزش هستند، والدین و اولیا مدرسه باید مراقب باشند که با فراهم آوردن زمینه مناسب-مثلا شرکت دادن این کودک در مسابقه ای که در آن بیشترین توانایی را دارد - موجبات برنده شدن و دلگرمی او را فراهم نمایند

• این سنین، بهترین زمان برای پرداختن به ورزشهای مختلف و انتخاب ورزش مورد علاقه از میان آنهاست.

11 تا 12 سال و بالاتر
• کودکان و نوجوانان میتوانند از رقابت در ورزش لذت ببرند و همچنان به آموختن مهارتهای تازه بپردازند.

• بعضی از کودکان در این گروه سنی استعداد و علاقه خاصی به یک ورزش به خصوص نشان میدهند و میتوانند با داشتن مربی در این زمینه بسیار پیشرف نمایند.

• یک مهارت بسیار مهم در این سنین، آموختن رفتار صحیح در زمان بازی، بردن و باختن است.

• پرداختن به ورزش در این سنین میتواند شامل سفرهایی با تیم ورزشی و فرصتهایی برای رهبری گروه هم باشد.

• نکته مهم در اینجاست که نباید نوجوان را بیش از حدود آمادگی و توانایی جسمی روحی او به انجام کاری "وادار" کرد.

• نوجوانانی که به هر دلیل علاقه ای به شرکت در ورزشهای رقابتی تیمی ندارند میتوانند با راهنمایی مربیان و والدین خود به ورزشهایی چون اسکیت، سوارکاری، دوچرخه سواری و مانند اینها بپردازند.

امنیت در ورزش
• کودکان برای لذت بردن از بازیهای ورزشی باید با قوانین ایمنی آشنا شده و آنها را رعایت نمایند. بیشتر صدمات از عدم رعایت این قوانین ناشی میشوند.

• بعضی از ورزشها نیازمند استفاده از تجهیزات ایمنی خاصی هستند. از جمله کلاه ایمنی، مچ بند، زانو بند و مانند اینها. با کمک مربی او میتوانید این لوازم را تهیه کرده و فراموش نکنید که این تجهیزات باید نو و کاملا اندازه باشند.

• محوطه بازی کودک باید امن و دور از عوامل خطر آفرین باشد.

• گرم کردن بدن قبل از شروع ورزش و خنک کردن آن پس از ورزش بسیار مهم بوده و در کاهش کوفتگی و درد عضلانی بسیار مفید هستند.

• کودکان کم سال نباید به ورزشهایی بپردازند که موجب اخلال در کار رشد استخوانها، عضلات و مفاصل آنها شده یا به این اندامها صدمه وارد کند. بهترین روش پرداختن به ورزشهای متنوعی است که ر روی یک اندام متمرکز نشده و طولانی هم نباشند. بدن سازی با وزنه قبل از سن بلوغ به هیچ وجه توصیه نمیشود و پس از آن هم باید همواره تحت نظر مربی انجام گیرد.

• بهترین حالت در بازی و ورزش کودک زمانی است که او با همسالان یا کودکان هم قد و قواره خود باشد.

• از آنجایی که بدن کودکان نسبت به بزرگسالان بسیار سریعتر گرم و سرد میشود آنها نباید :

1. به ورزشهایی بپردازند که بیش از 30 دقیقه طول بکشد.
2. در هوای بسیار گرم (بالای 30 درجه سانتیگراد) به ورزش و بازی بپردازند.
3. هنگام شنا به مدت طولانی در آب سرد باقی بمانند
• معمولا کودکان نمیدانند که چه زمانی به نوشیدن آب نیاز دارند و معمولا قبل از اینکه احساس تشنگی کنند به آب نیاز دارند. آنها باید قبل، بعد و در حین ورزش و بازی آب بنوشند.
• در هوای گرم کودکان به کرمهای ضد آفتاب و کلاه لبه دار نیاز دارند.
• آسیبهای روحی نیز نباید از نظر دور بماند. همواره مطمئن شوید که : 1. کودک به انجام کاری که نمیتواند انجام دهد یا از انجام آن وحشت دارد، مجبور نشده باشد.
2. برای اینکه کاری را درست انجام نداده یا خوب بازی نکرده است مقصر دانسته نشود و مورد انتقاد و تمسخر قرار نگیرد.
3. هیچ کس از بین بازیکنان، مربی یا تماشاگران بر سرش فریاد نزند و و او را متهم نکند.
• آسیبهای ورزشی در مورد کودکان باید با دقت بسیار بیشتری درمان شود تا موجب اخلال در رشد آنها نشده و یا به نوعی معلولیت یا ناتوانی تبدیل نشود.

رقابت در ورزش كودكان را از ورزش دور می‌كند

بی‌توجهی به مهم‌ترین انگیزه كودكان برای ورزش یعنی لذت و سرگرمی، آثار منفی مانند افزایش فشار روانی و كناره‌گیری آنها از ورزش را به همراه دارد.

معصومه شجاعی، دكترای رفتار حركتی در گفتگو گفت: یكی از مواردی كه باید مورد توجه والدین قرار گیرد، استرسی است كه در اثر رقابت در كودكان ایجاد می‌شود.

وقتی كودكان از طرف والدین برای برنده شدن در معرض فشار یا در اثر باختن در بازی مورد سرزنش قرار می‌گیرند، این امر موجب تاثیرگذاری منفی در تصمیم‌گیری‌های آینده كودك شده و با درك این كه توانایی انجام برخی فعالیت‌ها را ندارد آن را كنار می‌گذارد.

وی افزود: استرس كودكان در ورزش‌های انفرادی بیشتر از ورزش‌های تیمی است.

این استرس با اجبار مربیان و والدین به شركت كودكان و نوجوانان در فعالیت‌هایی كه بالاتر از سطح توانایی‌های جسمانی و روانی آنان است، بیشتر می‌شود. 


اهميت شروع ورزش از دوران کودکي

۱- اهميت شروع ورزش از دوران کودکي اکثر تحقيقات اثر فعاليت فيزيکي ر ا در افراد بالغ بررسي کرده اند و کمتر به موضوع کودکان پرداخته اند. در صورتيکه اثرات فعاليت فيزيکي در دوران کودکي همانند بزرگسالي است. کودکان به فعاليت نياز دارند تا از ان طريق ابراز وجود کنند، مهارتهايي را بياموزند تا بر احساس اعتماد به نفس و شايستگي هاي اجتماعي خويش بيفزايند و با انجام مهارتهاي گوناگون حرکتي و بدني شالوده زندگي فعال بزرگسالي خود را پي ريزي کنند. بريزند و بنابر اهميت اين موضوع کشورهاي پيشرفته جهان معتقدند که پايه هاي اصلي يادگيري و شخصيت و افراد در دوران کودکي شکل مي گيرد و حرکت و فعاليتهاي بدني و ورزش به عنوان يک نياز اسامي براي بهزيستي افراد بشري و جوامع علمي پذيرفته شده است.

 


۲- نقش ورزش در رشد مناسب جسمي کودکان کودک در ابتدا به علت ناتواني، متکي به ديگران است اما در او امکان رشد وجود دارد، تغيير وضعيت او از بي تعادلي و ناتواني به سوي استقلال عملي بسيار کند است و در طول مراحل صورت مي گيرد و رشد دستگاه عصبي و عضلات و شکل گيري آنها با گذشت زمان تکامل مي يابد وقتي کودک بياموزد چگونه دستورالعمل ها و قوانين را اجرا کند با ديگران چگونه همکاري کند، چگونه نوبت را رعايت کرده و يا از قوانين اطاعت کند و به چه ترتيب با ديگران تشريک مساعي نمايد. همگي قواعد اجتماعي و قوانيني هستند که کودک فقط به هنگام بازي و ورزش آنها را فرا مي گيرد، از طريق ورزش کردن است که کودک خلاقيت ها و مهارت ها و توانمندي هاي جسمي لازم را در زندگي اش تقويت مي کند و بزرگ مي شود.


 


۳- نقش ورزش در رشد رواني کودکان يکي از متمايزترين جنبه هاي حيات معنوي هر فرد شخصيت او مي باشد و يکي از گستره ترين عقايد اين است که ورزش از راههاي گوناگون در روحيه و شخصيت ورزشکاران اثر مثبت مي گذارد تلاش و کوشش کودکان براي به دست آوردن موفقيت ورزشي اعتماد به نفس او را بالا مي برد و چون ورزش هميشه با پيروزي قرين نيست کودکان با اين واقعيت از زندگي آشنا مي شوند و مي فهمند که هميشه نمي توان در هر شرايطي پيروز بود بلکه شکست هم واقعيتي است که بايد آن را شناخت و تحمل پذيرش آن را داشت و همين الگوهاي حرکتي و مهارتي در سنين کودکي زمينه ساز اصلي رشد در ابعاد رواني و معنوي است.


 


۴- تأثير ورزش در روند يادگيري کودکان بازي و ورزش لذت اصلي دوران کودکي است و در عين حال اين اولين راهي است که کودک به کمک ان در مورد خودش، ديگران و دنياي اطرافش مي آموزد و بسياري از دانشمندان علوم تربيتي و تربيت بدني معتقدند که پايه هاي اصلي يادگيري از حرکت آغاز مي شود و تربيت بدني را تعليم و تربيت کل انسان از طريق بدن مي دانند اما تحليلي وجود ندارد که روشن کند کودکان چگونه يک مهارت را مي آموزند. از آنجائيکه خصوصيات بارز کودکان عضلات ضعيف، قدرت تمرکز پايين، حرکات و حالات بچه گانه و انعطاف پذيري خوب مي باشد، حوزه تخصص کودک چندان محدود و روشن نيست، ورزش براي اين گروه بايد بيشتر جنبه بازي و سرگرمي داشته باشد هر کودکي ممکن است ساعتها در حياط بازي کند بدون آنکه مشکل خاصي بر او عارض شود ولي وقتي تمرينات سازمان يافته انجام دهد دچار انواع دردهاي زانو، ساق پا، پشت پا و.... مي شود.


 


۵- ويژگيهاي ورزش کودکان کودکان صرف نظر از هر فرهنگ و مليتي که داشته باشند و در هر گوشه از دنيا که زندگي کنند بازي مي کنند، حتي زماني که از اين همه تنوع و دگرگوني در ساخت اسباب بازيها خبري نبود ديرينه شناسان شواهدي دال بر وجود اسباب بازي در هنگام پيدايش انسانهاي ماقبل تاريخ کشف کرده اند اما اهميت نقش ان در تکامل هوش کودک بتازگي کشف شده است تحقيقات امروز بر فعاليتهاي بدني همه جانبه تأکيد دارد لازمه آن ايجاد برنامه هاي ورزشي و تشويق کودکان به درگير شدن در انواع وسيع فعاليتها است کودکان در رقابتهاي ورزشي و بازي از استعدادهاي نهفته خود مطلع مي شوند اطلاع يافتن فرد از استعدادهاي نهفته خود مي تواند اميد او را به موقعيتهاي ورزشي و غيرورزشي افزايش دهد به طور کلي ورزش براي کودکان با هر توانايي و در هر سني مهم است زيرا پايه خواندن، نوشتن، منطق رياضي و خلاقيت کودک از بازي شروع مي شود.


 


۶- نقش مادران در تشويق کودکان به ورزش والدين اولين همبازي کودکانشان هستند و تحقيقات در اين زمينه نشان ميدهد کودکاني که بيشتر با والدينشان بازي مي کنند از رشد عقلي بيشتري برخوردارند اعتقاد والدين در مورد ورزش، تشويق مستقيم آنها و مهمتر از آن نقش و نيروي والدين به عنوان الگوي رفتار است که در سطح فعاليت کودکان تأثير مي گذارد. نقش اوليا در درگير شدن کودکان در ورزش بسيار حياتي است و اوليا مي توانند ميزان توانايي هاي بچه هاي خود را در رقابتهاي ورزشي بسنجند و بشناسند.


 


۷- نقش مربيان مهدکودک در ورزش کودکان بعد از خانواده مربي آموزش دهنده اصلي کودک است کودکاني که بغير از پدر، مادر با مربيان مهدکودک بازي و ورزش مي کنند و مي توانند بازيهايشان را با آنها سهيم کنند طبيعتاً از هوش بالاتري برخوردارند. بنابراين مربيان بايد شخصيت مطلوب، هوشمند و قوي داشته باشند و پيشرفت در ورزش به ميزان بسيار بستگي به توانائيها و صلاحيت هاي کادر آموزشي و به طور کلي و کيفيت فني و آموزشي مربيان دارد.


 


 ۸- آموزش نرمشهاي مناسب و بازيهاي ورزشي در سنين کودکي کودکان پس از خواب بيشترين وقت خود را صرف بازي ميکنند،‌کودکان بيشتر به اين دليل به بازي مي پردازند که لذتبخش است و در واقع بخش فطري از آموزش آنهاست زيرا کودک در بازي مي آموزد و قمست مهمي از شخصيتش تکوين مي يابد کودک در بازي براحتي مي سازد، خلق مي کند و براحتي مي تواند بازي ديگري را جايگزين کند. در بازي حوزه تخصص کودک چندان محدود و روشن نيست زيرا کودک براي تسلط يافتن بر بازي به آموزش خاصي نيازمند نيست، شايد مهمترين تعريف بازي اين باشد که « بازي يک لذت است »


مهمترين هدف ورزش کودکان، کمک به تکامل جسمي و رواني آنان است

در ورزش کودکان فعاليت هاي فيزيکي و ورزشي نه با هدف حرفه اي شدن بلکه با هدف تکامل و تربيت کودک مطرح است.

رييس مرکز تحقيقات پزشکي ورزشي با اشاره به اين نکته که هيچ محدوديت سني براي ورزش کودکان وجود ندارد اضافه کرد: زمان مناسب براي شروع ورزش در کودکان با توجه به نوع ورزش متفاوت است. از زماني که کودک بدنيا مي آيد مي تواند در فعاليت ورزشي شرکت داده شود ولي بصورت کلي توصيه مي شود که القا» مفهوم ورزشي قبل از سن 7 سالگي براي کودک صورت نگيرد.
متخصص کودکان در ارتباط با فوايد ورزشي کودکان گفت: توجه به ورزش کودکان باعث استخوان سازي مناسب، فراگيري فعاليت ها و مهارت هاي حرکتي و اجتماعي شدن وي خصوصا در بحث تعاملات صحيح با ديگران مي شود.
وبهترین توصيهای که می توان کرد: هدف خانواده ها از ورزش کودکان بايد اين باشد که مهارت هاي ورزشي را صحيح و در دوراني بهتر به کودکان بياموزند و براي رسيدن به اين هدف هم بايد از ورزش هاي متنوعي شروع کند.

دکتر ضيايي در خاتمه با تاکيد بر لزوم درنظر گرفتن علائق کودک در ورزش، افزود: براي اينکه کودک شخصيت اجتماعي و رواني سالمي داشته باشد نبايد فعاليت هاي ورزشي کودکان جنبه اجبار داشته باشد بلکه ورزش بايد با علاقه کودک منطبق شود.



منابع

http://www.shaparakdaily.ir/shaparak/News.aspx?NID=3605

   ● نويسنده: محمد - مجتبی زاده

منبع: سايت - باشگاه اندیشه - به نقل از http://www.motarjem-mm.blogfa.com


Scroll Banner